Eğitim & Test Kitabı türünün doğuşu ve tarihi
Eğitim amaçlı kitaplar yazının kendisi kadar eskidir; Mezopotamya'daki kil tabletlerin bir kısmı öğrencilerin alıştırma metinleriydi. Modern eğitim kitabının babası ise 17. yüzyılda yaşayan Çek eğitimci Jan Amos Comenius'tur: Didactica Magna (Büyük Öğretim Sanatı) ile herkese her şeyin öğretilebileceğini savundu, Orbis Pictus ile de resimli ders kitabını icat etti.
19. yüzyılda zorunlu eğitimin yaygınlaşmasıyla ders kitapları kitlesel olarak basılmaya başladı. 20. yüzyılda Maria Montessori ve John Dewey gibi eğitimciler öğrencinin aktif katılımını öne çıkardı; etkinlik ve alıştırma kitapları bu anlayışla gelişti. Çoktan seçmeli testler ise 20. yüzyılın başında ABD'de ortaya çıktı ve dünyaya yayıldı.
Türkiye'de ders kitabı geleneği Tanzimat dönemi okullarıyla başladı. Cumhuriyet'in ilk yıllarında harf devrimiyle birlikte yeni alfabeyle ders kitapları hazırlandı; Hasan Âli Yücel'in Milli Eğitim Bakanlığı döneminde klasikler çevrildi, İsmail Hakkı Tonguç Köy Enstitüleri ile eğitime yeni bir soluk getirdi. 1970'lerden itibaren üniversite sınavlarıyla birlikte test kitabı ve dershane kültürü büyük bir sektöre dönüştü. Bugün LGS, YKS ve okul derslerine yönelik soru bankaları, deneme sınavları ve etkinlik kitapları Türkiye'de en çok basılan kitaplar arasında.
Dünyadan ünlü eğitim & test kitabı yazarları
- Jan Amos ComeniusDidactica Magna ve Orbis Pictus — modern eğitim kitabının kurucusu.
- Maria MontessoriÇocuk merkezli eğitim yöntemiyle etkinlik materyallerine ilham verdi.
- John DeweyDemokrasi ve Eğitim — yaparak öğrenme anlayışının öncüsü.
Türkiye'den eğitim & test kitabı örnekleri
- Hasan Âli YücelMilli Eğitim Bakanı olarak klasiklerin çevrilmesine ve eğitim yayıncılığına yön verdi.
- İsmail Hakkı TonguçCanlandırılacak Köy — Köy Enstitüleri'nin mimarı.
- Test kitabı yayıncılığı1970'lerden bu yana öğretmenlerin yazdığı soru bankalarıyla büyüyen dev bir sektör.
Eğitim & Test Kitabı türünün alt türleri
Eğitim & Test Kitabı yazarken 5 ipucu
- Güncel müfredata ve kazanımlara uyumlu olduğunuzu kapakta ve girişte belirtin.
- Sorular kolaydan zora doğru sıralansın; her ünitenin sonunda karma test olsun.
- Görsel ve tablo içeren sorular için dizgide fazladan özen gerekir; çözünürlüğe dikkat edin.
- Soruların özgün olması şart; başka kaynaklardan kopyalanan sorular telif sorunu yaratır.
- Önce kendi sınıfınızda deneyin, hataları ayıklayın, sonra basın.
Eğitim & Test kitabı bastırmak: sık sorulan sorular
Öğretmenim, kendi soru bankamı bastırabilir miyim?
Evet. Sorularınızı Word veya el yazısı olarak getirin; dizgisini yapıp ISBN'li, bandrollü bir kitap haline getiriyoruz. Okulunuzda, çevrenizde ve kırtasiye ağımızda satılabilir.
Yardımcı kaynak için MEB onayı gerekir mi?
Ders kitabı olarak okutulacak kitaplar MEB onayından geçmelidir. Soru bankası, etkinlik kitabı gibi yardımcı kaynaklar için böyle bir onay gerekmez; yine de müfredata uygun olmaları önemlidir.
Test kitaplarını kırtasiyelere dağıtabilir misiniz?
Evet. Kırtasiye ve kitapçı ağımız zaten ilkokul ve ortaokul yardımcı kaynaklarıyla çalışıyor; test kitapları bu kanal için en uygun ürünlerden.
Test kitabı çıkarmak için ne gerekir?
Sorularınız ve cevap anahtarınız yeterli; Word ya da el yazısı olabilir. Dizgisini yapıp ISBN'li, bandrollü bir kitap haline getiriyoruz. Ders kitabı olarak okutulmayacak soru bankası ve etkinlik kitapları için MEB onayı gerekmez.